Phân tích văn bản Những chiếc lá thơm tho của tác giả Trương Gia Hòa

Bình chọn

Đề bài: Phân tích văn bản “Những chiếc lá thơm tho” của tác giả Trương Gia Hòa

NHỮNG CHIẾC LÁ THƠM THO

(Trương Gia Hòa)

Bà hay bày cho tôi cách chơi với những chiếc lá. Những con cào cào, con chim sẻ, con rết thắt bằng lá dừa. Những cái lồng đèn bằng lá cau kiểng. Hay là lá chuối, xé ra cho đều rồi trở mặt đan nong mốt, nong hai. À, bà còn chỉ tôi cách làm đầu trâu bằng lá xoài, làm cái làn xách đi hái hoa, bắt bướm bằng lá dừa nước nữa…

Những chiếc lá của bà, đã từng kì diệu hơn cả thuốc tiên khi tôi còn nhỏ. Sau này, sống một mình nơi phố thị, mỗi khi bị cảm, tôi mua ở tiệm thuốc tây vài viên thuốc xông. Nấu một nồi nước rồi cho dung dịch trong viên thuốc ấy vào nồi, hơi nóng bốc lên cũng thơm hương sả, hương lá bưởi, lá chanh, cũng vã mồ hôi, cũng thông mũi sảng khoái, rồi thôi, tôi vẫn phải uống thuốc, vẫn phải bẹp dí ở nhà hai ba bữa mới ngóc đầu dậy nổi. Những ngày như thế, tôi thèm được ở gần bà, để nhõng nhẽo, để sụt sịt, rồi bà sẽ thương mình “đứt ruột” mà đi nhanh ra sau nhà, hái bảy tám loại lá vào nấu cho tôi một nồi xông. Tôi thường tuyên bố mình hết bệnh sau khi chui ra khỏi chăn, mồ hôi nhễ nhại, ngồi quay lưng cho bà lật áo lau mồ hôi khắp người. Đôi khi tôi nghĩ, hay là nồi lá xông ngày xưa nhờ có mồ hôi của bà mà tôi nhanh hết bệnh? Còn bây giờ, tìm được người đổ mồ hôi cho mình sao mà khó quá, nên tôi bệnh hoài, nên tôi uống thuốc hoài.

[…] Những chiếc lá của bà thơm. Thơm ngọt ngào suốt hành trình tuổi thơ tôi. Thơm bâng khuâng cho đến tận bây giờ và thơm dịu dàng cho cả những ngày mai. Những chiếc lá của bà, còn thơm ở một hành trình thiên thu khác, hành trình ông tôi trở về cát bụi.

Tôi nhớ ngày đó, dường như biết trước được sự ra đi của ông, bà sai anh rể tôi ra ngoài bưng hái lá tràm khuynh diệp. Anh tôi chèo ghe dọc sông Vàm Cỏ, hái được đầy xuồng thứ lá thơm nồng ấy, chở về cho bà ba bao to, bà đổ hết chúng ra phơi trước sân nhà. Ba buổi chiều liên tục, khi trời hết nắng thì bà gom chúng lại trên một chiếc đệm bàng to. Bà im lặng làm, không sai bảo cháu con, mà dáng bà ngồi gom lá nhìn sao buồn quá. Khi ấy tôi còn nhỏ, tôi không biết bà nghĩ gì trong lòng, cũng không biết mình sắp sửa mất đi một người thân, rất thân. Tôi không biết bà phơi lá làm gì, nhưng sự tỉ mẩn, sự toàn tâm và nét u sầu của bà khiến tôi ngại ngần không dám hỏi.

Nhà tôi những ngày ấy thơm mùi khuynh diệp mà ai nấy cũng xao xác, thất thần, nhất là ba tôi và bà. Vài ngày sau thì ông tôi đi. Người ta dùng toàn bộ số lá ấy lót dưới đáy hòm, rồi phủ lên một tấm vải trắng… Ông tôi nằm trên ấy, chắc chắn êm lắm. Lúc đó tôi mới biết, bà tôi cầu mong gì cho hành trình thăm thẳm của ông. Tôi tin là ông nghe được hương tràm thơm, hương tràm thơm mùi hạnh phúc, hạnh phúc được người bạn đời của mình chăm lo ân cần như thế. Kể cả khi ông đã nhắm mắt, buông bỏ hết mọi thứ.

[…] Vậy đó, tuổi thơ tôi thơm tho và rực rỡ với bà và với những chiếc lá thần thánh. Những chiếc lá diệu kì cho đến tận hôm nay. Mỗi khi cầm chiếc lá bồ đề để ngước nhìn mặt trời, tôi thấy mình như bé lại, bé tí như hạt đậu, nằm ngoan ngoãn trong lòng tay bà chờ một ngày được nảy mầm, bật lên những chiếc lá xanh. Có bao giờ bạn cầm một chiếc lá ngắm nhìn thật kĩ, thấy trời xanh thiên thu, thấy nồng nàn từng tế bào lá úa, hay chỉ có một mình tôi, để rồi suốt một quãng đời dài thấy mình cứ loanh quanh giữa những đường gân lá.

Bài làm Phân tích văn bản Những chiếc lá thơm tho của tác giả Trương Gia Hòa

1. Mở bài:

Tuổi thơ mỗi người đều gắn liền với những kỉ niệm trong sáng, hồn nhiên và chan chứa yêu thương. Có người nhớ về những trò chơi rong ruổi cùng bạn bè, có người lại khắc ghi những lần trốn học ra sông bắt cá, và cũng có người lưu giữ trong tim hình bóng của những người thân yêu. Với tác giả Trương Gia Hòa, trong tác phẩm Những chiếc lá thơm tho, ký ức tuổi thơ gắn bó sâu đậm với hình ảnh người bà và những chiếc lá mộc mạc, giản dị. Đó không chỉ là kỉ niệm ngọt ngào của tuổi thơ mà còn là biểu tượng của tình yêu thương, sự nâng niu và gắn bó gia đình, để lại dư âm đẹp đẽ, khó phai trong lòng người đọc.

2. Thân bài:

a. Khái quát tác phẩm:

– Nêu nội dung chính của tác phẩm: Câu chuyện kể lại những kỉ niệm với bà thời thơ ấu, tác giả đã cho thấy tình yêu của người cháu đối với bà, bà là cả bầu trời tuổi thơ của cháu, dù cháu có lớn khôn, đến nơi đầy đủ phát triển thì bà vẫn luôn ở đó với sự ân cần, chu đáo. Đó cũng là sự biết ơn của người cháu đối với bà của mình. Nhân vật “tôi” kể về những kỷ niệm với bà và những chiếc lá đa dạng về loại, màu sắc và công dụng, bà đã chỉ cho nhân vật cách làm những đồ chơi từ lá và cả làm nồi xông từ lá để chữa bệnh cho nhân vật. Các kí ức đó gắn liền với tình cảm thân thiết của nhân vật với bà và mang lại cho nhân vật những kỷ niệm đẹp về tuổi thơ.

– Nêu chủ đề của tác phẩm: Qua câu chuyện, tác phẩm ca ngợi tình cảm bà cháu khăng khít, gắn bó, ca ngợi tình cảm gia đình thiêng liêng. Những kỉ niệm tuổi ấu thơ ngọt ngào vừa là miền kí ức, lại vừa là hành trang quý giá nâng bước con người trên cuộc đời.

b. Phân tích giá trị nội dung

* Tuổi thơ trong tâm trí của nhân vật tôi.

– Tuổi thơ của những đứa trẻ làng quê có lẽ luôn gắn liền với những thứ mộc mạc, giản dị – được ở bên bà:

+ Chơi cùng những chiếc lá với đủ màu sắc.

+ Những con cào cào, con chim sẻ, con rết thắt bằng lá dừa.

+ Những cái đèn lồng bằng lá cau kiểng.

= > Người bà với bàn tay khéo léo của mình, chỉ cho nhân vật tôi cách làm con cào cào bằng lá dứa, lồng đèn bằng lá cau kiểng, lá xoài thì làm đầu trâu. Mỗi lá thì đều làm được những thứ đồ chơi thú vị.

* Hình ảnh người bà trong quá khứ gắn liền với tuổi thơ của nhân vật tôi.

– Tác giả liệt kê rất nhiều loại lá, những loại lá đó cũng gắn liền với nhân vật tôi mỗi lúc bị ốm.

+ […] Nấu một nồi nước rồi cho dung dịch trong viên thuốc ấy vào nồi, hơi bốc lên cũng thơm hương sả, hương lá bưởi, lá chanh, cũng vã mồ hôi […]

+ Những ngày như thế, tôi thèm được ở gần bà, để nhõng nhẽo, để sụt sịt, rồi bà sẽ thương mình “đứt ruột” mà đi nhanh ra sau nhà, hái bảy, tám loại lá vào nấu cho tôi một nồi xông”.

= > Nhân vật tôi thì được làm nũng với bà, được lau mồ hôi lên người bà. Chính nhờ tình yêu, sự quan tâm chăm sóc của bà mà cháu đã khỏi ốm. Để rồi tận khi đã lớn, cũng bị ốm nhưng lại không nhanh khỏi như khi ở bên cạnh bà. Không chỉ do những nồi lá xông của bà mà có lẽ, chính sự hiện hữu của bà lúc đó, sự ỷ lại vào bà cũng là một liều thuốc tinh thần giúp cháu nhanh khỏi ốm.

– Những chiếc lá thơm của bà như là thứ kỉ niệm ngọt ngào xuyên suốt hành trình tuổi thơ của nhân vật tôi. Nó gắn với những kỉ niệm đẹp không chỉ giữa bà và cháu, mà bà còn mang những chiếc lá thơm với hành trình về cát bụi của ông nội.

+ Ngay lúc ông sắp ra đi, bà đã dùng những cái lá tràm phơi khô. Bà tự tay làm tất cả, như là tình cảm giản dị mà sâu sắc bà muốn dành cho ông. Chắc khi ông ra đi cũng sẽ vui lắm, hạnh phúc vì có người bạn đời chăm lo ân cần cho mình.

= > Nhân vật tôi ngưỡng mộ tình cảm mà bà dành cho ông.

= > Sống với bà là những kỉ niệm không bao giờ quên, đó có lẽ là khoảng kí ức hạnh phúc và vui vẻ nhất. Hình bóng của bà sẽ đi theo trong suốt hành trình tuổi thơ của nhân vật tôi và để thấy rằng nhân vật yêu bà rất nhiều.

c. Một số nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật của tác phẩm:

– Nghệ thuật xây dựng nhân vật qua hình ảnh người bà trong quá khứ gắn liền với tuổi thơ của nhân vật tôi:

+ Người bà với bàn tay khéo léo của mình đã bày cho nhân vật tôi cách chơi với những chiếc lá. Đó mãi mãi là những kí ức đẹp, hạnh phúc, không thể nào quên.

+ Sự quan tâm chăm sóc của bà dành cho cháu qua những nồi lá xông mỗi khi bị ốm để rồi khi đã lớn nhân vật tôi không thể nào quên được.

+ Bà còn mang những chiếc lá thơm với hành trình về cát bụi của ông nội. Thế là cháu lại có thêm những kí ức tươi đẹp về tình cảm của ông bà của mình. Ngay lúc ông sắp ra đi, bà đã dùng những cái lá tràm phơi khô. Bà tự tay làm tất cả, như là tình cảm giản dị mà sâu sắc bà muốn dành cho ông. Chắc khi ông ra đi cũng sẽ vui lắm, hạnh phúc vì có người bạn đời chăm lo ân cần cho mình. Nhân vật tôi ngưỡng mộ tình cảm bà dành cho ông

– Nhan đề độc đáo giàu ý nghĩa: Nhan đề Những chiếc lá thơm tho đã cho thấy kỉ niệm của cháu khi được bà bày cách làm đồ chơi bằng những chiếc lá, kỉ niệm về những lần bị ốm với nồi thuốc lá xông và cả những kỉ niệm buồn vui cuộc đời. Văn bản nói về kỉ niệm tuổi thơ của cháu cùng câu chuyện về những chiếc lá bên bà.

– Truyện ngắn được viết bằng ngôi thứ nhất, nhân vật tôi. Điều này giúp mạch truyện được kể một cách tự nhiên hơn, chân thực hơn. Ngôn ngữ kể chuyện giản dị mộc mạc. Cốt truyện nhẹ nhàng và đậm chất thơ. Chi tiết chân thực, gần gũi.

3. Kết bài:

Đọc tác phẩm “Những chiếc lá thơm tho”, ta như được sống lại trong những tháng ngày tuổi thơ hồn nhiên và chan chứa yêu thương. Những kỉ niệm gắn bó cùng người bà kính yêu không chỉ là ký ức đẹp đẽ mà còn là điểm tựa tinh thần, nuôi dưỡng tâm hồn nhân vật “tôi” lớn lên trong tình thương ấm áp. Hình ảnh người bà và những chiếc lá thơm tho giản dị đã trở thành biểu tượng của hạnh phúc tuổi thơ, để lại dư âm sâu lắng trong lòng bạn đọc. Qua đó, tác giả gợi nhắc mỗi chúng ta hãy biết trân trọng tình cảm gia đình, bởi đó chính là món quà quý giá nhất trong cuộc đời.

📚 Tải Ngay Bộ Tài Liệu Ôn Thi Văn Học Đặc Sắc Nhất

⬇️ Nhận Định Văn Học Hay Nhất
⬇️ Cách Đưa Lí Luận Văn Học Vào Bài
⬇️ Tài Liệu Hay Dành Cho HSG
⬇️ Kỹ Năng Viết Mở Bài
⬇️ Nghị Luận Về Một Tác Phẩm Truyện
⬇️ Công Thức & Mở Bài Hay