Suy nghĩ về mối quan hệ giữa văn chương và sự thức tỉnh qua câu nói: Văn chương không phải là liều thuốc an thần ru con người ta vào giấc ngủ

Đề bài: Suy nghĩ gì về mối quan hệ giữa văn chương và sự thức tỉnh qua câu nói: 

“Văn chương không phải là liều thuốc an thần ru con người ta vào giấc ngủ uể oải mà là sắt nung bỏng rát thức tỉnh con người”. (Virginia Woolf)

Bài làm Suy nghĩ về mối quan hệ giữa văn chương và sự thức tỉnh qua câu nói: Văn chương không phải là liều thuốc an thần ru con người ta vào giấc ngủ

1. Mở bài.

– Giới thiệu được vấn đề: Mối quan hệ giữa văn chương và sự thức tỉnh

Từ bao đời nay, văn chương được xem như chiếc gương phản chiếu tâm hồn, vừa là tiếng nói của tình cảm con người, vừa là nơi gửi gắm tư tưởng sâu xa của thời đại. Tuy nhiên, nếu chỉ dừng lại ở việc xoa dịu, vỗ về, văn chương sẽ trở nên nhạt nhòa, vô nghĩa. Nhà văn nữ Virginia Woolf đã từng khẳng định: “Văn chương không phải là liều thuốc an thần ru con người ta vào giấc ngủ uể oải mà là sắt nung bỏng rát thức tỉnh con người.” Câu nói ấy khẳng định sứ mệnh lớn lao của văn học: đánh thức lương tri, khơi dậy nhận thức và thôi thúc hành động. Đọc truyện ngắn “Trái tim hổ” của Nguyễn Huy Thiệp, ta càng cảm nhận rõ ràng hơn vai trò của văn chương trong việc lay động tâm hồn và thức tỉnh con người trước những vấn đề đạo đức, nhân sinh.

2. Thân bài: 

– Giải thích vấn đề:

+ Văn chương là gì? Văn chương là một loại hình nghệ thuật của con người, là phương thức để con người thể hiện những tâm tư tình cảm, nỗi lòng của họ qua từng câu văn, câu thơ. Văn chương chính là nhu cầu thiết yếu của con người, đại diện cho tiếng lòng từ sâu thẳm trái tim mỗi người vàphản ánh hiện thực cuộc sống qua ngòi bút của mỗi người nghệ sĩ.

+ Thức tỉnh là trạng thái nhận thức hoàn toàn của tâm trí, là khi con người có thể nhìn thấy và hiểu rõ bản chất thực sự của mọi vấn đề. Từ đó con người có thể nhìn cuộc sống và thế giới từ một góc nhìn rộng mở, khách quan và sâu sắc hơn.

+ Vì sao văn chương và sự thức tỉnh có mối quan hệ chặt chẽ với nhau?

++ Xuất phát từ chức năng nhận thức, chức năng giáo dục của văn chương: “Văn chương không phải là liều thuốc an thần ru con người ta vào giấc ngủ uể oải mà là sắt nung bỏng rát thức tỉnh con người”, “Đối với tôi văn chương không phải là một cách đem đến cho người đọc sự thoát ly hay sự quên, trái lại văn chương là một thứ khí giới thanh cao và đắc lực mà chúng ta có, để vừa tố cáo và thay đổi một cái thế giới giả dối và tàn ác, làm cho lòng người được thêm trong sạch và phong phú hơn”.

++ Xuất phát từ sự vận động, phát triển và yêu cầu đổi mới của con người, đời sống xã hội, của chính văn chương.

–  Quan điểm của bản thân về mối quan hệ giữa văn chương và sự thức tỉnh: Văn chương phản ánh chân thực những hạn chế, tồn tại của con người, đời sống từ đó đem tới cho con người những nhận thức mới để giúp con người hiểu sâu sắc những vấn đề cuộc sống, có cái nhìn mới, hướng đi mới đúng đắn và sâu sắc hơn.

–   Phân tích, chứng minh qua truyện ngắn Trái tim hổ của Nguyễn Huy Thiệp

+ Truyện ngắn Trái tim hổ đã thức tỉnh trong người đọc về một thực trạng đuổi theo những ảo vọng của một bộ phận con người trong xã hội

++ Thức tỉnh về sự tồn tại của những ảo vọng trong mỗi con người nếu con người không có lí trí, lập trường: Hình ảnh trái tim hổ: tượng tưng cho những ảo vọng. Những cuộc đi săn hổ của người Thái, người Kinh, người Mông tượng trưng cho quá trình đuổi theo ảo vọng của con người.

++ Thức tỉnh về những hậu quả mà ảo vọng gây ra cho con người: Ảo vọng đôi khi phải trả giá bằng mạng sống: cái chết của Khó, của 10 người

thợ săn; ảo vọng làm tha hóa con người: cái chếtcủa Khó là do hổ hay do con người?

++ Đặt ra vấn đề: Con người cần có những hiểu biết, những nhận thức sâu sắc về cuộc sống; cần có lí trí, sống thực tế để không bị ảo vọng chi phối.

+ Truyện ngắn Trái tim hổ đã thức tỉnh trong người đọc về sức mạnh của tình yêu chân chính:

++ Thức tỉnh về khát vọng tình yêu là khát vọng chân chính, cao đẹp của mỗi con người trong cuộc sống. Chàng Khó là người có số phận bất hạnh nhưng vẫn luôn khao khát được yêu.

++ Thức tỉnh trong chúng ta về sức mạnh của tình yêu chân chính.

++ Đặt ra vấn đề: con người cần sống với nhau bằng tình yêu, lòng bao dung; sức mạnh của tình yêu chân chính có thể giúp con người vượt qua ranh giới của nỗi sợ hãi

– Sự thức tỉnh trong tác phẩm được Nguyễn Huy Thiệp thể hiện những hình thức qua cách kể rất li kì cuốn hút, cốt truyện đậm màu sắc dân gian; ngôn ngữ giàu hình ảnh, giọng kể nhẹ nhàng.

3. Kết bài: Khẳng định lại vấn đề

Văn chương, với sức mạnh của ngôn từ và chiều sâu tư tưởng, không chỉ dừng lại ở việc làm giàu đời sống tinh thần mà còn góp phần thức tỉnh con người trước những giới hạn, những bóng tối của chính mình và xã hội. Từ tác phẩm “Trái tim hổ” của Nguyễn Huy Thiệp, ta càng nhận ra rằng, văn học đích thực không bao giờ là những trang viết ru ngủ mà là ngọn lửa sắt nung bỏng rát, giúp ta dũng cảm đối diện, suy ngẫm và đổi thay. Ý kiến của Virginia Woolf vì thế vẫn còn nguyên giá trị, nhắc nhở mỗi người đọc hãy tiếp cận văn chương bằng một tâm thế tỉnh táo để thấu hiểu, đồng cảm và trưởng thành hơn trên hành trình nhân sinh.