Phân tích bài thơ Nàng Ờm nhắn nhủ

Đề bài: Phân tích bài thơ Nàng Ờm nhắn nhủ

Nàng Ờm nhắn nhủ

Nàng Ờm và chàng Bồng Hương quê ở đất Cành Nành, làng Ca Da, mường Kỳ Ống, là bạn bè từ thuở nhỏ, lớn lên, yêu nhau và mong được kết đôi vợ chồng. Nhưng do cha mẹ nàng Ờm ngăn trở, cấm đoán nghiệt ngã, họ đã tự kết liễu đời mình. Trở thành vợ chồng ở thế giới bên kia, linh hồn họ vẫn quẩn quanh trên núi Làn Ai để kể lại câu chuyện của mình cho những người còn sống rút ra bài học; mong các đôi lứa khác được sum vầy, hạnh phúc, không phải chịu số phận bất hạnh như họ.

Các cố, các mẹ ơi!

Hôm nay trăng sáng đẹp trời

Em kể lại kiếp khốn cho các mẹ biết

Em kể lại kiếp khổ cho các mẹ hay

Cái chuyện con Ờm

Trên núi Làn Ai

Quê nhà Ờm ở đất Cành Nành

Làng Ca Da, mường Kỳ Ống

Để các mẹ suy đi nghĩ lại

Mà thương cho cái kiếp con người

Các mẹ sống trên đời

Đừng chê người ăn ngón

Các cố, các mẹ ơi!

Cửa nhà em bận lắm

Chàng Bồng Hương lắm việc nhiều công

Buổi sớm, đi đánh lưới sông cái

Buổi chiều, đi đánh chài sông con

Tối tăm săn hổ trên non một mình

Còn em, buổi sáng chặn con lợn, con gà

Buổi chiều, em đi cấy, đi hải

Giữa đêm, anh đan chài vóng cái

Về sáng, anh đan lưới vóng ngoài

Em thì vào ra củi canh may vá

Giờ nhà em lắm cá

Giờ nhà em nhiều cơm

Tình chồng thắm thiết hơn

Nghĩa vợ như đêm trăng sáng

Đêm đã khuya, ngày đã rạng

Các mẹ ở lại sống lâu trăm năm

Các mẹ ở lại thêm trăm ngàn tuổi

Nên bố nên mẹ, trong bản trong làng

Mừng các mẹ giàu sang

Để em quay chân trở lại

Quay mặt về núi Làn Ai

Em muốn ăn chơi ở chơi

Nói cái kiếp khốn cho các mẹ đỡ thương

Nói cái kiếp khổ cho các mẹ đỡ tủi

Nhưng em không về, con gà nó đợi

Nếu em không về, con lợn nó mong

Gà nó bới rẫy bông

Lợn ăn rỗng phá ha

Ngày nào trăng rằm sáng tỏ

Mời các mẹ lên thăm của thăm nhà

Để biết lối vào đường ra

Cho đỡ thương đỡ nhớ

Núi Làn Ai nghèo tiền nghèo của

Nhưng Làn Ai giàu nghĩa giàu tình.

(Hoàng Anh Nhân sưu tầm, biên dịch, Trung tâm Khoa học và Nhân văn quốc gia, Tổng tập văn học Việt Nam, tập 41, NXB Khoa học xã hội, Hà Nội, 2000, tr. 396 – 397)

Bài làm Phân tích bài thơ Nàng Ờm nhắn nhủ

I. Mở bài:

Dẫn dắt và giới thiệu về tác phẩm “Nàng Ờm nhắn nhủ”.

Truyện thơ “Nàng Ờm – chàng Bồng Hương”, một tác phẩm của dân tộc Mường, đã trở thành nguồn cảm hứng cho tác phẩm “Nàng Ờm nhắn nhủ”. Tác phẩm kể về một câu chuyện tình yêu đầy bi kịch giữa nàng Ờm và chàng Bồng Hương. Hai người đã cùng trưởng thành, yêu nhau và mong ước có thể chung sống như vợ chồng. Tuy nhiên, họ lại gặp phải sự cấm đoán từ gia đình. Để không bị chia cắt tình yêu đôi lứa, nàng Ờm và chàng Bồng Hương đã lựa chọn cái chết. Linh hồn của họ hiện vẫn quấn quanh trên núi Làn Ai, để kể lại câu chuyện của mình cho những người sau này.

II. Thân bài:

1. Tác giả, tác phẩm:

– “Nàng Ờm nhắn nhủ” trích từ truyện thơ “Nàng Ờm – chàng Bồng Hương” của dân tộc Mường.

– Nội dung tác phẩm kể về tình yêu giữa nàng Ờm và chàng Bồng Hương. Họ lớn lên cùng nhau, yêu nhau và mong ước được trở thành vợ chồng nhưng lại bị cha mẹ cấm cản. Hai người đã ăn lá ngón, tìm đến cái chết để có thể ở bên nhau trọn đời. Linh hồn họ quẩn quanh trên núi Làn Ai để kể lại câu chuyện của mình cho người đời sau nghe để đừng ai chia cắt tình yêu đôi lứa.

2. Tóm tắt văn bản

Tác phẩm Nàng Ờm nhắn nhủ là một trong những tác phẩm phản ánh mạnh mẽ tục lệ “cha mẹ đặt đâu con ngồi đấy lúc bấy giờ”. Nàng Ờm và chàng Bồng Hương yêu nhau, nhưng lại không thể công khai vì sợ khuôn phép của bố mẹ hai bên không chấp thuận. Bố mẹ nàng Ờm khinh chàng Bồng Hương nhà nghèo nên luôn ra sức cấm đoán. Trước hoàn cảnh đó, nàng Ờm bỏ nhà theo người mình yêu lên núi Làn Ai. Tuy vậy, để tránh những điều nhơ lời xấu, nàng Ờm đã ăn lá ngón để “giữ trọn lời thề về bên ma”. Chàng Bồng Hương thấy vậy, cũng ăn lá ngón để đến bên người mình thương. Nơi trần gian này không thể dung thứ cho tình yêu của bọn họ, họ liền sánh đôi bên nhau ở mường Ma. Núi Làn Ai sau này trở thành một câu chuyện đầy đau lòng và bi thương cho mối tình. Mỗi độ trăng tròn, linh hồn của cô gái trẻ lại hiện về, để kể cho đời sau nghe về mối tình thắm thiết của một cặp đôi từng cùng sống cùng chết trên ngọn núi này. Ngọn núi cũng trở thành một truyền thuyết bất tử đối với những con người có tình. Nói một cách thực tế hơn, câu chuyện giữa nàng Ờm và chàng Bồng Hương đã phê phán xã hội lúc bấy giờ. Khi ấy, chế độ phong kiến vẫn còn tồn tại, người dân bị gồng ép trong một lồng giam chật chội. Đến sau này, khi Đảng và nhà nước ra đời lãnh đạo cách mạng, cuộc sống người dân nơi những bản nghèo mới được cải thiện.

3. Phân tích

a. Lời giới thiệu – lời gọi mời tha thiết

• Nàng Ờm mở đầu bằng tiếng gọi: “Các cố, các mẹ ơi!”, vừa thân thương, vừa tha thiết như một lời cầu cứu từ cõi xa.

• Nàng muốn kể lại “kiếp khốn”, “kiếp khổ”, mong người đời “suy đi nghĩ lại mà thương cho cái kiếp con người”.

→ Đây là lời tự bộc bạch chân thành, mang tính triết lí về số phận con người trước sự nghiệt ngã của hủ tục.

b. Nàng Ờm kể về quê hương, thân phận mình

• Nhắc đến quê: “đất Cành Nành – làng Ca Da – mường Kỳ Ống”.

• Những địa danh gần gũi làm tăng sức nặng của câu chuyện, cho thấy nàng Ờm là cô gái Mường bình dị, hiền lành, mang nỗi đau rất thật.

→ Qua lời kể, người đọc cảm nhận được một phận người nhỏ nhoi giữa luật lệ hà khắc của làng bản.

c. Nàng Ờm tái hiện cuộc sống lao động tảo tần khi còn sống

• Chàng Bồng Hương: Sáng đánh lưới sông cái, chiều đánh chài sông con, tối đi săn hổ.

• Nàng Ờm: Sáng “chặn con lợn, con gà”, chiều “cấy, hải”, đêm đan chài, vá may.

→ Lời kể giàu hình ảnh, nhịp điệu đều đặn gợi cuộc sống lao động lam lũ nhưng bình yên của đôi vợ chồng trẻ nếu họ được sống hạnh phúc.

→ Tình nghĩa vợ chồng đẹp đẽ: “Tình chồng thắm thiết hơn / Nghĩa vợ như đêm trăng sáng”.

→ Đây vừa là hoài niệm, vừa là nỗi tiếc nuối khôn nguôi của nàng.

d. Nàng Ờm nhắn nhủ với người đời

• Nàng gửi gắm lời mong mỏi: đừng ai vì giàu – nghèo mà chia rẽ tình yêu: “Đừng chê người ăn ngọn”.

→ Phê phán sự phân biệt đẳng cấp, trọng của khinh người nghèo – nguyên nhân dẫn đến bi kịch.

• Nàng chúc cho mọi người “sống lâu trăm năm… giàu sang”, thể hiện tấm lòng nhân hậu, không oán hận.

• Dù là linh hồn, nàng vẫn lo cho nhà cửa:

“Nếu em không về, con gà nó đợi

Nếu em không về, con lợn nó mong”

→ Những câu thơ dung dị mà xót xa, gợi tình cảm gắn bó với cuộc sống trần gian.

e. Khẳng định giá trị của quê hương, núi Làn Ai

• Dù nghèo “tiền của”, nhưng Làn Ai “giàu nghĩa tình” – nơi tình yêu của nàng và chàng trở nên bất tử.

• Nàng mời mọi người “lên thăm của thăm nhà”, để họ hiểu, chia sẻ và ghi nhớ câu chuyện tình bi thương ấy.

→ Làn Ai trở thành biểu tượng của sự chung thủy, khát vọng yêu thương và bài học chống lại quan niệm lạc hậu của xã hội cũ.

III. Kết bài:

a. Nội dung:

– Ca ngợi khát vọng hạnh phúc, tình yêu mãnh liệt vượt lên lề thói xã hội.

– Lên án sự phân biệt đẳng cấp.

– Đề ra cách ứng xử nhân văn, cao đẹp.

b. Nghệ thuật:

– Lối nói giàu hình ảnh.

– Phép điệp.

– Ngôn giữ có nhịp điệu, giản dị và trong sáng.

– Kết hợp hài hòa tự sự và trữ tình.

Nàng Ờm nhắn nhủ là một tác phẩm mang đậm tính dân gian, thể hiện tình yêu và tình người trong văn hóa dân tộc Mường. Bằng cách sử dụng ngôn ngữ sinh động, hình ảnh tươi sáng và thông điệp sâu sắc, bài thơ tạo nên một câu chuyện tình yêu đẹp và truyền cảm hứng cho người đọc về tình yêu đôi lứa cũng như khuyến khích chăm chỉ làm lụng.Mua sản phẩm bán chạy nhất