Phân tích nhân vật Tùng trong truyện ngắn Chiếc đèn ông sao của tác giả Trọng Bảo

Đề bài: Phân tích nhân vật Tùng trong truyện ngắn “Chiếc đèn ông sao” của tác giả Trọng Bảo.

CHIẾC ĐÈN ÔNG SAO

          Thằng Tùng ôm khư khư chồng báo trước ngực. Nó len lỏi đi dọc đường Hàng Mã rồi xuôi theo phố Lương Văn Can. Đèn điện sáng trưng. Một thế giới của tuổi thơ ở đây. Đủ các loại đồ chơi. Những chiếc đèn lồng, đèn ông sao treo kín lối đi, xếp đầy trong thùng giấy, tràn cả xuống lòng đường. 

          Dòng người, dòng xe đi mua sắm quà trung thu rất đông. Thằng Tùng thẫn thờ nhìn. Có cậu bé, cô bé cũng chỉ trạc tuổi nó ngồi trên những chiếc xe máy đắt tiền bắt bố mẹ đi hết cửa hàng này sang cửa hiệu nọ để chọn mua đồ chơi. Những thứ đồ chơi cao cấp giá hàng trăm, hàng triệu đồng mà chúng vẫn chê khiến bố mẹ chúng phải chạy xe lòng vòng mãi.

          Nhìn những chiếc đèn ông sao bày la liệt bên đường, thằng Tùng chỉ ước ao có được một chiếc. Nó và em Bi sẽ chơi chung. Nhất định nó sẽ nhường cho cu Bi cầm lâu hơn…

          Chợt nhớ tới chồng báo còn nặng trên tay, thằng Tùng vội cất tiếng rao. Giọng nó đã khản đặc:

          – Ai… báo… đây…! Báo công an, báo pháp luật, báo an ninh thủ đô… một vụ… giết… người… hai vụ… cướp… hiếp… đây… 

          Không ai gọi mua báo. Thằng Tùng thấy lo lắng. Báo không bán hết phải trả lại đại lý thì sẽ bị khấu trừ vào số tiền những tờ đã bán được, lời lãi chả còn là bao. “Nhưng thôi… – Nó nghĩ – … cũng vẫn đủ tiền ăn một ngày của hai anh em nó”. Mẹ nó đang ốm mệt không gánh hàng rong vào phố được, chỉ loanh quanh ở cái chợ ngoài bãi sông quét dọn, rửa bát thuê. Chắc giờ này trong gian nhà nhỏ ở chân đê mẹ và cu Bi đang mong nó về. Nó lại định cất tiếng rao thì có người gọi:

          – Ê… báo! Còn “Mua và bán” không?

          Một bà chủ cửa hiệu bên đường vẫy nó. Thằng Tùng mừng quýnh:

          – Dạ! Còn… còn ạ!

          Thằng Tùng rút tờ “Mua và bán” đưa cho bà chủ cửa hiệu. Nhận tiền xong nó vừa định bước đi thì bà ta lại bảo:

          – Khênh giúp cái thùng đèn ông sao kia vào trong nhà! Hết khách rồi…

          – Vâng ạ!

          Thằng Tùng đáp và đặt tập báo xuống bậc cửa. Vừa bám vào cái thùng các-tông định cùng bà chủ hiệu đẩy lên nhà thì nó vội kêu lên:

          – Khoan đã bà ơi! Có một chiếc đèn ông sao bị rơi ra ngoài, kéo thùng qua thì hỏng mất.

          – Rơi đâu mà rơi! Cái thằng oắt con lúc nãy bố mẹ mua cho rồi lại chê đập bẹp vứt đi đấy…

          – Bà cho cháu nhé!

          – Mày lấy thì lấy đi! Nó bị bẹp mất một cánh rồi!

          Thằng Tùng sung sướng chộp lấy chiếc đèn ông sao đang nằm lăn lóc dưới đất. Nó cẩn thận đặt chiếc đèn lên trên chồng báo rồi giúp bà chủ hiệu đưa thùng hàng vào nhà.

          Cầm chiếc đèn ông sao bị bẹp một cánh trên tay thằng Tùng cứ ngắm nghía mãi. Nó tính sẽ lấy một chiếc que lùa vào bên trong chiếc đèn nắn cho cái cánh bị bẹp phồng lên như cũ. Thế là tết trung thu này hai anh em nó sẽ có một cái đèn ông sao rồi. Thằng Tùng thấy lòng mình lâng lâng. Cu Bi giờ này chắc cũng đã ngủ. Thằng Tùng chợt nảy ra một ý nghĩ. Nó sẽ giấu thật kỹ chiếc đèn ông sao, chờ đến đúng đêm trung thu mới lấy ra, chắc chắn cu Bi sẽ bị bất ngờ và thích thú lắm.

          Thằng Tùng về đến nhà thì trăng đã lên cao. Ánh trăng mùa thu lấp loá trên sóng nước sông Hồng…

Hà Nội, Trung thu 2009

(Theo truyện ngắn Trọng Bảo)

Bài làm

1, Mở bài.

Trong cuộc sống, thái độ sống chính là yếu tố quyết định sự trưởng thành của mỗi con người. Có người chỉ buông xuôi trước nghịch cảnh, nhưng cũng có những người vẫn giữ được tinh thần lạc quan và niềm tin vào những điều tốt đẹp. Nhân vật Tùng trong truyện ngắn Chiếc đèn ông sao của Trọng Bảo là một minh chứng tiêu biểu. Dù tuổi đời còn nhỏ và hoàn cảnh gia đình còn nhiều thiếu thốn, cậu bé vẫn hiện lên với tấm lòng nhân hậu, sự kiên cường và tinh thần sống đầy nghị lực, để lại nhiều xúc động trong lòng người đọc.

2, Thân bài.

a. Khái quát về tác giả, tác phẩm:

– Giới thiệu về tác phẩm:Truyện ngắn Chiếc đèn ông sao của Trọng Bảo kể về cậu bé Tùng và mong muốn có một chiếc đèn ông sao trong mùa Trung thu, qua đó gửi gắm thông điệp về tình cảm gia đình, sự yêu thương thấu hiểu và nghị lực vươn lên của những đứa trẻ nghèo.

– Giới thiệu về nhân vật:Tùng là nhân vật quan trọng, góp phần làm nổi bật chủ đề của tác phẩm. Cậu bé là một người anh đầy trách nhiệm, đến từ một gia đình nghèo khó. Tùng đã khiến tôi không thể rời trang  sách bởi những phẩm chất đáng quý: dù nghèo khó nhưng kiên cường và thương yêu em hết mực. Những phẩm chất này được thể hiện qua từng hành động, suy nghĩ, và lời nói của Tùng, phản ánh một tâm hồn trong sáng, giàu lòng yêu thương và ý chí nghị lực mạnh mẽ đáng khâm phục. Chính nhân vật Tùng đã làm sáng bừng lên giá trị của tác phẩm, khiến người đọc phải suy ngẫm về tình cảm gia đình và lòng nhân hậu trong cuộc sống.

b. Phân tích các đặc điểm nổi bật của nhân vật dựa trên các chi tiết miêu tả trong tác phẩm.

+ Công việc: bán báo dạo ngoài chợ.

+ Hoàn cảnh: có một người mẹ bán hàng rong nhưng đang bị bệnh, một em trai còn nhỏ.

+ Hoàn cảnh khó khăn nhưng rất chăm chỉ, giàu nghị lực sống.

+ Ao ước có được một chiếc đèn ông sao để trông trăng.

+ Được bà bán hàng tốt bụng cho một chiếc đèn ông sao bị gãy cánh, sung sướng mang về sửa lại để tặng em.

=> Nhân vật trẻ em có hoàn cảnh đáng thương nhưng giàu nghị lực sống, ấm áp, thông minh, nhân hậu và tử tế.

– Nhân vật được xây dựng qua hoàn cảnh sống, hành động, suy nghĩ, người kể chuyện ngôi thứ ba.

– Ý nghĩa nhân vật: ca ngợi những đứa trẻ có hoàn cảnh khó khăn nhưng luôn giàu nghị lực sống, có khát khao vươn lên…

c. Nhân xét nghệ thuật và ý nghĩa của hình tượng nhân vật.

– Truyện “Chiếc đèn ông sao” được kể ở ngôi thứ ba, giọng kể khách quan, gần gũi, giúp người đọc dễ dàng hiểu được nội tâm và cảm xúc của nhân vật Tùng. Ngôn từ lắng đọng, đầy tình cảm, đem lại một cảm giác gần gũi và thấm đẫm tình yêu thương của người anh dành cho em.

– Nhân vật Tùng được xây dựng chủ yếu thông qua những hành động nhỏ, giản dị nhưng đầy tình cảm, đặc biệt là trong tình huống cậu cố gắng sửa chiếc đèn ông sao cho em Bi. Cùng với ngôn ngữ giản dị, dễ hiểu, sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa các phương thức biểu đạt, tác giả đã khắc họa nhân vật Tùng một cách sống động và tự nhiên, khiến nhân vật trở nên gần gũi và chân thực.

– Xây dựng nhân vật Tùng, nhà văn ngầm gửi gắm thông điệp về tình cảm gia đình ấm áp, sự hi sinh thầm lặng và tình anh em, qua đó ngợi ca nghị lực, tình người trong những hoàn cảnh khó khăn.

– Thông qua nhân vật Tùng, người đọc càng hiểu sâu sắc hơn về tài năng, tấm lòng của tác giả khi khắc họa những số phận đầy khó khăn nhưng vẫn sáng lên vẻ đẹp của tình người.

3, Kết bài.

Nhân vật Tùng trong Chiếc đèn ông sao hiện lên không chỉ với hình ảnh một cậu bé nghèo khó mà còn là biểu tượng của tinh thần nghị lực, lạc quan và tình yêu thương dành cho gia đình. Qua ngòi bút miêu tả chân thực của Trọng Bảo, người đọc cảm nhận sâu sắc vẻ đẹp tâm hồn trẻ thơ trong sáng, giàu nghị lực và khát vọng vươn lên. Nhân vật Tùng không chỉ gợi niềm thương cảm mà còn truyền cho chúng ta bài học về thái độ sống tích cực: dù trong hoàn cảnh nào, hãy biết nỗ lực, biết yêu thương và trân trọng những điều bình dị để giữ cho mình một niềm tin vào cuộc sống.