Phân tích đặc điểm nổi bật của nhân vật tôi trong đoạn trích Mua nhà của Nam Cao

Đề bài: Viết đoạn văn 200 chữ phân tích đặc điểm nổi bật của nhân vật tôi trong đoạn trích Mua nhà của Nam Cao.

(Lược một đoạn: nhân vật xưng “tôi” – là một nhà văn – mời mấy người bạn văn về nhà mình chơi, rồi sau đó cứ buồn bực mãi vì đã để cho bạn bè thấy căn nhà tồi tàn như túp lều của mình. Từ lâu, nhân vật “tôi” đã có ý định làm một cái nhà mới, nhưng kinh tế eo hẹp, mà giả tre gỗ thì cứ vùn vụt tăng lên Thế bách, nhân vật “lỗi hế rồi một trận bão đến, căn nhà bị đổ sập. Trong cơn quẫn cùng vợ quyết định đánh liều vay mượn để làm nhà mới. Nhưng sau một trận bão, nhân vật “tôi” đã mua được nhà của một kẻ nhiều công ng, bán nhà để gỡ gạc. Tuy nhiên sau khi mua được nhà, nhân vật “tôi” mang nhiều tâm trạng).

[…] Chưa có thợ. Sau ngày bão, thợ làm nhà bận lắm. Cái nhà ba bốn hôm sau vẫn chưa đỡ được. Một người bà con với tôi, một buổi tối đến nhà ông nhạc tôi mà bảo tôi:

– Anh nên liệu dỡ phắt về. Ba trăm bạc của anh, nó nướng hết cả rồi. Vừa ở nhà ra, chúng nó biết nó có một số tiền to, chúng nó đã thịt cu cậu hơn trăm bạc. Cu cậu còn nhiều nợ lắm. Vườn cũng cố mất rồi. Nếu anh không dỡ nhà ngay, nó thua quá, đi đâu mất sợ lôi thôi cho mình.

[…] Hắn đứng dậy mà bảo con:

– Chúng mày cũng đứng lên. Sang nhà bác Vì nằm nhờ. Con chị phải quát, gắt gỏng với em một lúc, hai đứa mới lếch thếch cõng được nhau sang nhà bác Vi. Vẫn một đứa lạu bà lạu bạu, một đứa oằn oại rên la.

Thợ trèo lên mái, dỡ tranh quãng xuống. Tôi ngồi ở sân, trông họ.

Một lúc sau, chẳng biết đã gửi em cho ai được, đứa con gái lân la gần tôi, xem dỡ nhà. […] Những mè, rui đã xong rồi. Người thợ mộc bắt đầu tháo gỗ. Tiếng dùi đục kêu chan chát. Những tiếng rắn chắc vang lên, lộng óc. Tôi thấy con bé bừng mắt. Nó không nhe răng ra nữa. Đôi môi nó bụm lại. Hai má nó phình ra một chút. Cứ thế, nó chẳng nói chẳng rằng, chạy bình bịch sang nhà hàng xóm. Nó định làm gì vậy? Lòng tôi thắc mắc nỗi lo không rõ rệt. Bỗng tôi nghe một tiếng trẻ con khóc nức nở và hờ: 

– Mẹ ơi!…

Tìm tôi động một cái giống như bước hút. Rồi nó đập loạng choạng. Tôi hơi lảo đảo. Bây giờ thì tôi không lẩn trốn những ý nghĩ của tôi được nữa. Tôi ác quá! Tôi ác quá! Tôi phải thú với tôi nhiều rồi…

Phải, tôi ác quá… Rồi đây, hối hận sẽ toả một bóng đen vào trong cái nhà mới của tôi, rộng rãi và sạch sẽ hơn cái trước. Những chiều đông lạnh lẽo, một con thạch sùng nấp trên một cải xà ngang, sẽ tặc lưỡi nhắc cho tôi biết: Tôi ác quá! Tôi ác quá! … Nhưng mà thôi…! Nghĩ ngợi làm gì nữa? Ở cảnh chúng ta lúc này, hạnh phúc cũng chỉ là một cái chăn hẹp. Người này co thì người kia bị hở. Đâu phải tôi muốn tệ? Nhưng biết làm sao được? Ai bảo đời cử khắt khe vậy? Giá người ta vẫn có thể nghĩ đến mình mà chẳng thiệt gì đến ai!

(Trích: Mua nhà, Nam Cao, in trong Tuyển tập Nam Cao, Nxb Văn học, Hà Nội, 2002)

Bài làm Phân tích đặc điểm nổi bật của nhân vật tôi trong đoạn trích Mua nhà của Nam Cao

1. Mở bài: 

– Giới thiệu ngắn gọn về tác phẩm và phương diện nghệ thuật của tác phẩm mà bài viết sẽ tập trung làm rõ.

Nam Cao là một trong những cây bút hiện thực xuất sắc của văn học Việt Nam hiện đại, người đã để lại nhiều tác phẩm thấm đẫm giá trị hiện thực và nhân đạo sâu sắc. Trong số đó, truyện ngắn “Mua nhà” (đăng trên Tiểu thuyết thứ Bảy, số 445, ngày 13-8-1943) là một sáng tác tiêu biểu viết về người trí thức tiểu tư sản trong xã hội cũ. Với ngòi bút sắc sảo và cái nhìn thấu suốt đời sống con người, Nam Cao đã dựng lên bức tranh chân thực về nỗi khổ, cái nghèo, và những giằng xé tinh thần của tầng lớp trí thức khi phải sống trong hoàn cảnh bế tắc. Từ việc lựa chọn ngôi kể, điểm nhìn trần thuật cho đến nghệ thuật miêu tả tâm lý nhân vật, nhà văn không chỉ phản ánh hiện thực xã hội mà còn bộc lộ niềm thương cảm sâu xa đối với con người, khơi gợi những suy tư nhân sinh về tình người và giá trị sống giữa cuộc đời cơ cực.

2. Thân bài:

* Mô tả và đánh giá cách nhà văn kiến tạo truyện (câu chuyện, cách tổ chức mạch truyện)

– Mạch kể của truyện được tổ chức theo trình tự thời gian.

* Chỉ ra đặc điểm của người kể chuyện trong truyện ngắn (ngôi kể, điểm nhìn)

–  Truyện được kể theo ngôi thứ nhất, người kể chuyện là nhân vật tôi- một người trí thức nghèo.

– Điểm nhìn trần thuật của truyện kể có sự kết hợp giữa điểm nhìn bên ngoài và điểm nhìn bên trong của người kể chuyện, đồng thời cũng là nhân vật.

* Phân tích vai trò của ngôi kể, điểm nhìn và lời trần thuật trong việc khắc họa nhân vật

– Việc lựa chọn ngôi kể như vậy giúp người đọc cảm thấy câu chuyện thật gần gũi, chân thực.

* Đánh giá hiệu quả của nó (Chỉ ra mối liên hệ giữa người kể chuyện trong tác phẩm và nhà văn)

3. Kết bài: 

– Khẳng định giá trị nghệ thuật của tác phẩm truyện.

“Mua nhà” là một áng văn giàu giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo. Nó đã tái hiện lại bức tranh u ám của đất nước ta vào những năm trước Cách mạng tháng Tám, tiền bạc không chỉ hành hạ con người về vật chất mà còn dằn vặt đến tinh thần. Kết thúc tác phẩm, Nam Cao đã để lại cho người đọc một thông điệp đáng để suy ngẫm, để trân trọng: “Ở cảnh chúng ta lúc này, hạnh phúc cũng chỉ là một cái chăn hẹp. Người này co thì người kia bị hở. Đâu phải tôi muốn tệ? Nhưng biết làm sao được? Ai bảo đời cứ khắt khe vậy? Giá người ta vẫn có thể nghĩ đến mình mà chẳng thiệt gì đến ai!…”, liệu trong cuộc sống, có mấy ai dám vì người khác mà đánh đổi, hy sinh chính hạnh phúc của bản thân …