Đề bài: George Sand cho rằng: “Thiên hướng của người nghệ sĩ là đưa ánh sáng vào trái tim con người”. Em hiểu ý kiến trên như thế nào? Bằng trải nghiệm văn học của mình, hãy làm sáng tỏ ý kiến đó.
Dàn ý NLVH về ý kiến Thiên hướng của người nghệ sĩ là đưa ánh sáng vào trái tim con người
I. Mở bài:
- Trong hành trình sáng tạo, người nghệ sĩ không chỉ tìm kiếm cái đẹp mà còn hướng đến sự cảm hóa tâm hồn. George Sand từng khẳng định: “Thiên hướng của người nghệ sĩ là đưa ánh sáng vào trái tim con người”, một lời nhấn mạnh đến thiên chức cao quý của nghệ thuật: soi rọi, nâng đỡ và thức tỉnh con người trong bóng tối cuộc sống.
II. Thân bài:
1. Giải thích ý kiến:
- “Thiên hướng” là xu thế nội tại, bản năng hướng con người đến một mục tiêu cao cả.
- “Ánh sáng” là hình ảnh ẩn dụ cho cái đẹp, chân lý, tình yêu thương, lòng nhân ái.
- Ý kiến nhấn mạnh sứ mệnh thiêng liêng của người nghệ sĩ: dùng tác phẩm để soi tỏ tâm hồn, gieo niềm tin và thức tỉnh lương tri.
2. Khẳng định vai trò của nghệ thuật:
- Văn chương giúp con người nhận thức đúng – sai, đẹp – xấu, bồi đắp tình cảm cao quý, hướng tới hoàn thiện nhân cách.
- Tác phẩm hay không chỉ gợi suy nghĩ mà còn nuôi dưỡng tâm hồn, khiến người đọc biết rung cảm, yêu thương.
3. Dẫn chứng minh họa:
- Từ “Truyện Kiều” của Nguyễn Du đến “Chinh phụ ngâm khúc”, văn học trung đại đã lay động trái tim con người bằng tinh thần nhân đạo sâu sắc.
- Văn học hiện đại, như “Cải ơi” của Nguyễn Ngọc Tư, lặng lẽ nhưng day dứt, khiến người đọc nghẹn ngào trước tình cha – tình người.
- Những tác phẩm chân chính luôn giúp người đọc sống đẹp hơn, biết yêu thương hơn giữa cuộc đời nhiều biến động.
III. Kết bài
- Người nghệ sĩ đích thực là người không ngừng mang lửa ấm vào thế giới lạnh lẽo bằng chính rung động sâu xa của trái tim. Tác phẩm của họ là ánh sáng không lịm tắt giữa cuộc đời.
- Là một người yêu văn chương, tôi biết ơn những nghệ sĩ âm thầm sống và viết, bởi chính họ đã dạy tôi biết sống sâu sắc và nhân hậu hơn qua từng trang sách.
Bài văn mẫu NLVH về ý kiến Thiên hướng của người nghệ sĩ là đưa ánh sáng vào trái tim con người
Nam Cao từng khẳng định: “Nghệ thuật không phải là ánh trăng lừa dối, nghệ thuật không nên là ánh trăng lừa dối.” Nghệ thuật phải chân thật, dù lung linh, và người nghệ sĩ phải là những “nhà nhân đạo từ trong cốt tủy,” luôn lao động sáng tạo. Bàn về thiên chức cao cả này, George Sand đã phát biểu: “Thiên hướng của người nghệ sĩ là đưa ánh sáng vào trái tim con người.” Nhận định ấy nhấn mạnh vai trò soi rọi, thức tỉnh của văn chương, một sứ mệnh không thể vượt ra ngoài các quy luật nhân bản về chân, thiện, mỹ. Tác gả Nguyễn Duy với bài thơ “Ánh trăng,” đã chiếu rọi vào tâm hồn người đọc, làm khởi phát những suy ngẫm sâu sắc về thái độ của con người đối với quá khứ gian lao, tình nghĩa.
“Thiên hướng của người nghệ sĩ là đưa ánh sáng vào trái tim con người” nghĩa là thông qua tác phẩm được kiến tạo từ tài năng và tâm hồn, người nghệ sĩ mang đến cho bạn đọc những hiểu biết sâu sắc về cuộc sống và con người. “Ánh sáng” ở đây không chỉ là vẻ đẹp lung linh mà còn là khả năng kì diệu trong việc tác động vào nhận thức, tư tưởng, tình cảm, giúp con người nhận ra những bài học quý giá, thắp sáng những tư tưởng, tình cảm đẹp đẽ nhân văn. Đây chính là thiên chức cao cả, là sứ mệnh vinh quang nhất của nhà văn: nâng niu, trân trọng và hướng con người tới những điều tốt đẹp, chức năng cốt lõi của văn học. Như Nguyễn Đình Thi từng nói, văn nghệ “bắt rễ từ cuộc đời, hàng ngày văn nghệ lai tạo sự sống cho con người.”
Để làm được điều đó, nghệ thuật phải bắt nguồn từ cuộc sống và luôn hướng con người đến cái chân, thiện, mỹ, đó là những quy luật nhân bản. “Chân” là cái chân thực, cái nhìn sâu sắc về đời sống; “Thiện” là sự cảm hóa, những giá trị nhân đạo tốt đẹp mà nghệ sĩ muốn gửi gắm; còn “Mỹ” là chức năng thẩm mỹ, tạo thiện cảm qua ngôn ngữ, biện pháp nghệ thuật và cách hành văn độc đáo. Một tác phẩm chỉ thực sự có giá trị khi đáp ứng đủ ba yếu tố này, và người nghệ sĩ, dù sáng tạo đến đâu, cũng không thể vượt ra khỏi “vòng tròn” của những giá trị ấy. Hơn nữa, theo nhà văn Nguyễn Tuân, “nghệ thuật là lĩnh vực của cái độc đáo,” đòi hỏi sự sáng tạo không ngừng. Mỗi tác phẩm phải là “phát minh mới về hình thức và khám phá về nội dung,” mang “tiếng nói riêng” để không bị lãng quên.
Bài thơ “Ánh trăng” của Nguyễn Duy là một minh chứng sống động cho thiên chức “đưa ánh sáng vào trái tim con người” của người nghệ sĩ, đặc biệt khi khai thác đề tài về đời sống nội tâm của người lính trong thời bình. Bài thơ bắt đầu bằng những dòng hồi tưởng về quá khứ gắn bó chân thật, hồn nhiên với trăng:
“Trần trụi với thiên nhiên
hồn nhiên như cây cỏ”
Hình ảnh “trần trụi,” “hồn nhiên” không chỉ gợi vẻ mộc mạc của thiên nhiên mà còn khắc họa cuộc sống bình dị, vô tư của con người năm xưa. Trăng trong ký ức là “vầng trăng tình nghĩa,” biểu tượng cho quá khứ tròn đầy, cho sông, đồng, rừng, cho những người thân, bạn bè, đồng đội đã cùng trải qua gian khổ. Ký ức ấy thiêng liêng đến mức người lính “ngỡ không bao giờ quên.” Tình cảm chân thành, mãnh liệt của nhà thơ đều xuất phát từ một tâm hồn được nuôi dưỡng trong gian khổ ân nghĩa.
Thế nhưng, sự thay đổi của hoàn cảnh đã kéo theo sự thay đổi đáng báo động trong tình cảm con người:
“Từ hồi về thành phố
quen ánh điện cửa gương
vầng trăng đi qua ngõ
như người dưng qua đường”
Hình ảnh “ánh điện, cửa gương” đối lập với vầng trăng, là biểu tượng của tiện nghi vật chất hiện đại, khiến con người dần xa rời, thờ ơ với quá khứ. Trăng từng là tri kỷ, nay trở thành “người dưng qua đường,” dẫu vẫn hiện hữu mà không gợi cảm xúc gì đặc biệt. Đây là một sự thật đau xót về quá trình tha hóa trong xã hội hiện đại, khi con người mải mê với tiện nghi mà quên đi cội nguồn, bản chất. Sức mạnh “đưa ánh sáng” của bài thơ được thể hiện rõ nhất ở khoảnh khắc bừng tỉnh của nhân vật trữ tình. Khi ánh điện vụt tắt, vầng trăng lại đột ngột xuất hiện, không mời mà đến, làm đánh thức những ký ức sâu thẳm:
“Ánh trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình
ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình”
Hình ảnh “ánh trăng im phăng phắc” mang ý nghĩa nghiêm khắc nhắc nhở, là sự trách móc trong lặng im. Chính cái “im phăng phắc” ấy đã làm xáo động tâm hồn người lính, khiến con người “giật mình”, một sự bừng tỉnh của nhân cách, sự trở về với lương tâm, lương tri trong sạch. Đó là lời ân hận, ăn năn day dứt, một quá trình tự soi chiếu để làm đẹp con người. “Ánh trăng” đã thành công trong việc khắc họa tư tưởng chủ đề: sống phải biết trân trọng và đề cao lối sống thủy chung, tình nghĩa, không thờ ơ bạc bẽo với quá khứ.
“Ánh trăng” của nhà thơ Nguyễn Duy không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật đặc sắc mà còn là “ánh sáng” đích thực được George Sand nhắc đến. Nó làm thức tỉnh trong lòng thế hệ trẻ hôm nay nhiều điều thấm thía: giữa bộn bề cuộc sống hiện đại, hãy sống chậm lại, nhìn về quá khứ, nghĩ về trách nhiệm bản thân. Bài thơ nhắc nhở chúng ta không được thờ ơ, phũ phàng với quá khứ, mà phải luôn thủy chung, giữ trọn vẹn nghĩa tình với những điều thiêng liêng. Sống cần bản lĩnh để dũng cảm đối diện với lương tâm, nhận ra sai lầm, để sự thánh thiện và tình nghĩa được thức tỉnh, đẩy lùi sự vô cảm, vô ơn.
Trong nhịp sống gấp gáp của thời đại, nhiều người trẻ đôi khi lãng quên những chặng đường đau thương, những mất mát hy sinh mà cha ông đã trải qua để có được hòa bình hôm nay. Họ có thể mải mê công việc, vui chơi mà bỏ quên giá trị cội nguồn. “Ánh trăng” như một lời cảnh tỉnh, thôi thúc thế hệ hôm nay phải biết quý trọng quá khứ, biết ơn những thế hệ đi trước, chăm chỉ học tập, hoàn thiện bản thân để trở thành người hữu ích, góp phần xây dựng quê hương, đất nước.
Ý kiến của nhà thơ George Sand là một định hướng quan trọng cho người nghệ sĩ: văn chương là “thứ khí giới thanh cao” có sứ mệnh đưa con người đến cái Chân -Thiện – Mỹ, bồi đắp tâm hồn và níu giữ tình người. Và người đọc cũng nhờ ý kiến này mà có căn cứ để tiếp nhận và đánh giá chính xác hơn về giá trị của một tác phẩm văn chương, biết bồi đắp tâm hồn và tự hoàn thiện bản thân từ thứ ánh sáng đặc biệt mà nhà văn gửi gắm. Nhà thơ Nguyễn Duy với “Ánh trăng” chính là một nhà văn chân chính như thế, tác phẩm của ông sẽ còn sống mãi trong lòng người đọc bất chấp dòng chảy thời gian.
