Đề bài: Viết đoạn văn khoảng 200 chữ nêu cảm nghĩ của em về nội dung đặc sắc của đoạn trích sau:
CHIẾC THUYỀN NGOÀI XA
Lược dẫn: Theo yêu cầu của trưởng phòng tòa soạn, Phùng đến một vùng ven biển miền Trung – nơi mà anh đã từng chiến đấu để săn tìm nghệ thuật và chụp một tấm ảnh thuyền biển, bổ sung cho cuốn lịch năm mới. Sau nhiều ngày “phục kích, săn tìm”, Phùng đã chụp được một bức ảnh tuyệt đẹp về một chiếc thuyền ngoài xa đang lên đênh trên biển với làn sương mờ. Đoạn trích dưới đây là phát hiện vẻ đẹp một cảnh “đắt” trời cho của Phùng
Lúc bấy giờ trời đầy mù từ ngoài biển bay vào. Lại lác đác mấy hạt mưa. Tôi rúc vào bên bánh xích của một chiếc xe tang để tránh mưa, đang lúi húi thay phim, lúc ngẩng lên thấy một chuyện hơi lạ: một chiếc thuyền lưới vó mà tôi đoán là trong nhóm đánh cá ban nãy đang chèo thẳng vào trước mặt tôi.
Có lẽ suốt một đời cầm máy ảnh chưa bao giờ tôi được thấy một cảnh “đắt” trời cho đến như vậy: trước mặt tôi là một bức tranh mực tàu của một danh họa thời cổ. Mũi thuyền in một nét mơ hồ lòe nhòe vào bầu sương mù trắng như sữa có pha đôi chút màu hồng hồng do ánh mặt trời chiếu vào. Vài bóng người lớn lẫn trẻ con ngồi im phăng phắc như tượng trên chiếc mui khum khum, đang hướng mặt vào bờ. Tất cả khung cảnh ấy nhìn qua những cái mắt lưới và tấm lưới nằm giữa hai chiếc gọng vó hiện ra dưới một hình thù y hệt cánh một con dơi, toàn bộ khung cảnh từ đường nét đến ánh sáng đều hài hòa và đẹp, một vẻ đẹp thực đơn giản và toàn bích khiến đứng trước nó tôi trở nên bối rối, trong trái tim như có cái gì bóp thắt vào. Chẳng biết ai đó lần đầu đã phát hiện ra bản thân cái đẹp chính là đạo đức? Trong giây phút bối rối tôi tưởng chính mình vừa khám phá thấy cái chân lí của sự toàn thiện, khám phá thấy cái khoảnh khắc trong ngần của tâm hồn.
(Trích “Chiếc thuyền ngoài xa” của Nguyễn Minh Châu)
Dàn ý Phân tích nội dung đặc sắc tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của nhà văn Nguyễn Minh Châu
I. Mở bài (giới thiệu ngắn gọn vấn đề):
-
Giới thiệu đoạn trích: nằm trong tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa, đoạn văn ghi lại phát hiện về vẻ đẹp tuyệt đỉnh của thiên nhiên qua góc nhìn của nghệ sĩ Phùng.
-
Gợi ý nội dung cảm nghĩ: đây chính là nội dung đặc sắc, vừa giàu giá trị thẩm mỹ vừa ẩn chứa triết lí sâu sắc về nghệ thuật và cuộc đời.
II. Thân bài (triển khai cảm nghĩ về nội dung đặc sắc):
-
Nội dung đặc sắc: Phát hiện “cảnh đắt trời cho”
-
Miêu tả bức tranh thiên nhiên tuyệt mĩ: chiếc thuyền lưới vó giữa màn sương trắng sữa, ánh nắng hồng hồng, những bóng người ngồi im phăng phắc, tất cả hài hòa như một bức tranh mực tàu cổ.
-
Thể hiện tâm hồn nhạy cảm, rung động mạnh mẽ của người nghệ sĩ trước cái đẹp: Phùng bối rối, trái tim như bị bóp thắt.
-
Gợi lên triết lí sâu sắc: vẻ đẹp thuần khiết của nghệ thuật có khả năng thanh lọc, nâng đỡ con người, khiến ta nghĩ đến “bản thân cái đẹp chính là đạo đức”.
-
-
Ý nghĩa:
-
Đoạn trích khắc họa khoảnh khắc hiếm hoi con người tìm được sự toàn bích giữa đời thực vốn nhiều phức tạp, lo toan.
-
Qua đó, Nguyễn Minh Châu khẳng định thiên chức của nghệ thuật: dẫn dắt con người tới chân – thiện – mĩ.
-
III. Kết bài (khái quát, liên hệ):
-
Bày tỏ sự xúc động, ngợi ca tài năng và tư tưởng nhân văn của Nguyễn Minh Châu.
-
Từ đó, học được cách trân trọng vẻ đẹp giản dị của thiên nhiên, biết hướng tâm hồn đến những điều trong trẻo, cao cả.
Bài văn mẫu Phân tích nội dung đặc sắc tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của nhà văn Nguyễn Minh Châu
Nguyễn Minh Châu là một cây bút tiêu biểu của nền văn xuôi hiện đại Việt Nam. Ông từng được coi là “ngòi bút sử thi có thiên hướng lãng mạn” trong kháng chiến chống Mỹ, nhưng từ sau 1975, ông đã chuyển hẳn sang cảm hứng thế sự, khám phá sâu sắc số phận và đạo đức con người, trở thành một trong những người mở đường tinh anh cho văn học thời kỳ đổi mới. Truyện ngắn “Chiếc thuyền ngoài xa” được sáng tác năm 1983, là tác phẩm kết tinh rõ nhất phong cách tự sự và triết luận của ông, để lại cho người đọc nhiều suy ngẫm sâu xa. Đặc biệt, đoạn trích kể về phát hiện đầu tiên của nghệ sĩ Phùng đã làm nổi bật vẻ đẹp tuyệt mĩ của thiên nhiên cũng như gửi gắm triết lí nhân sinh sâu sắc.
Trong đoạn trích, nghệ sĩ Phùng là một nhiếp ảnh gia chiến trường, trở lại vùng biển miền Trung từng gắn bó để săn tìm một bức ảnh nghệ thuật cho bộ lịch năm mới. Sau bao ngày “phục kích, săn tìm”, cuối cùng anh đã bắt gặp “một cảnh đắt trời cho”, hình ảnh chiếc thuyền lưới vó hiện ra trong làn sương mờ ảo buổi sáng. Đó là một vẻ đẹp hoàn hảo mà thiên nhiên ban tặng, được miêu tả bằng những câu văn giàu chất tạo hình: “Mũi thuyền in một nét mơ hồ lòe nhòe vào bầu sương mù trắng như sữa… Vài bóng người lớn lẫn trẻ con ngồi im phăng phắc như tượng trên mui khum khum, đang hướng mặt vào bờ…”. Tất cả khung cảnh ấy, qua con mắt tài hoa của người nghệ sĩ, đã trở thành một “bức tranh mực tàu của danh họa thời cổ”, tinh khôi, tĩnh lặng mà huyền ảo. Những từ láy “lòe nhòe”, “hồng hồng”, “phăng phắc”, cùng các so sánh “trắng như sữa”, “im như tượng” càng làm nổi bật vẻ đẹp giản dị mà toàn bích của bức tranh thiên nhiên, khiến người đọc như chìm vào không gian bảng lảng sương khói, thấm đẫm thi vị hội họa phương Đông.
Đứng trước vẻ đẹp ấy, nghệ sĩ Phùng đã xúc động đến mức “trong trái tim như có cái gì bóp thắt vào”. Khoảnh khắc ấy không chỉ là niềm hạnh phúc thăng hoa khi bắt gặp cái đẹp mà còn là một sự thức tỉnh của tác giả. Phùng chợt nghiệm ra “bản thân cái đẹp chính là đạo đức”, là cái “toàn thiện”, “toàn mỹ”, có khả năng thanh lọc tâm hồn con người, làm cho con người trở nên nhân ái, hướng thiện hơn. Đó chính là hạnh phúc của người nghệ sĩ chân chính: hạnh phúc khi được khám phá, sáng tạo và lưu giữ lại vẻ đẹp mà cuộc đời ban tặng. Để có được niềm hạnh phúc ấy, người nghệ sĩ đã phải kiên trì, bền bỉ tìm kiếm, phải yêu say mê cái đẹp và luôn khao khát cống hiến.
Qua phát hiện đầu tiên của Phùng, nhà văn Nguyễn Minh Châu không chỉ dựng lên một bức tranh thiên nhiên tuyệt sắc mà còn kín đáo gửi gắm triết lí về cách nhìn cuộc đời: nghệ thuật và cái đẹp có thể khiến con người thăng hoa, nhưng nếu dừng lại ở vẻ đẹp bề ngoài thì chưa đủ, cần phải có cái nhìn đa chiều, đi sâu vào bản chất cuộc sống để thực sự thấu hiểu con người. Đó cũng chính là nội dung tư tưởng nhân văn sâu sắc làm nên giá trị đặc biệt cho đoạn trích nói riêng và tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa” nói chung.
Qua đoạn trích, nhà văn Nguyễn Minh Châu đã khắc họa thành công một bức tranh thiên nhiên giản dị mà hoàn mỹ, đồng thời làm sáng lên vẻ đẹp tâm hồn tinh tế, nhạy cảm của người nghệ sĩ khi chạm đến cái đẹp. Qua đó, nhà văn đã gửi gắm đến người đọc những suy ngẫm sâu xa về nghệ thuật và cuộc đời, thức tỉnh chúng ta biết nhìn nhận cuộc sống một cách toàn diện, đa chiều để tìm thấy vẻ đẹp đích thực và nhân văn trong mọi hoàn cảnh.
