Phân tích nhân vật Quải trong đoạn trích Giận Ông Giời 

Đề bài: Viết bài văn phân tích nhân vật Quải trong đoạn trích Giận Ông Giời 

[…]Ông Quải như chả chú ý tới những nghi ngờ của vợ về một ông khách mới quen lại quá tò mò. Ông vẫn tiếp tục kể cho tôi nghe những năm tháng đầu tiên ông trở về nhà sống với một người bố đã già đã yếu và hai đứa con còn nhỏ dại.

Về được hai năm thì bố chết, đưa bố ra đồng xong về nhà vét voi không được vài ống gạo. Trời mưa trong nhà như ngoài sân mới vay tiền mua trăm ngói, mà mua cũng khó khăn lắm, trèo lên cào mùn gianh rồi úp tạm ngói lên chống dột. Năm sau thì cưới vợ là bà nhà tôi bây giờ. Nhà đã khó nay lại đẻ thêm con đỏ nên càng khó. Bằng tuổi tôi người ta thì bồng cháu, mình tóc đã muối tiêu còn bồng con nhỏ là rất nghịch cảnh. Cũng may bà nhà tôi tháo vát, lại rất thương chồng và con chồng, khó đến mấy cũng chỉ cười. […]

Mươi năm trở lại đây nhà ông không phải lo đến miếng ăn nữa. Nhưng ông vẫn chỉ ăn cơm với dưa với mắm, đụng đũa vào cá rán, cá nấu, thịt gà, trứng vịt là nôn ói liền. Cái “không bằng người” ấy chả quy lỗi cho ai được, chỉ tại cái trò chơi khăm của ông giời đó thôi. Nhưng nhìn quanh thì vẫn không bằng  người, người ta làm được nhà gác thì ông mới chuẩn bị làm lại cái nhà đang ở, người ta đi xe máy thì bố con ông mới có cái xe đạp Trung Quốc. Vẫn là thua người, tính toán trí lực hơn người mà thua mưu cả đứa trẻ nên càng tức. Ông kể: Mấy năm nọ cả xã này đổ xô đi buôn long nhãn, nhiều người xây được nhà gác là nhờ cái đận ấy đấy. Tôi cũng buôn. Long nhãn của nhà được vài tạ, mua vào gần hai tấn nữa. Lúc mua có 100, 105 ngàn một ký. Giá lên 110, 115 ngàn vẫn không bán vì đám buôn đồ chừng phải lên đến 120, 125. Nào ngờ nó lại tụt dần xuống, tụt xuống rồi lại lên, cái trò cung cầu của cơ chế thị trường nó ưỡn ẹo đồng bóng lắm, gan thì được, nhát thì thua. Thi gan thì nhất tôi rồi. Đánh nhau mười năm với Mỹ không gan có mà chết sớm. Cái sống chết ở chiến trường có thể gan tới cùng, với lại chỉ có một mình mình đối mặt với cái chết, đòm một phát, coi như xong, chả bận bịu tới ai cả. Đằng này là cái no cái đói; sau lưng mình còn một bầy thê tử họ lại không muốn bị đói mãi nên chỉ dám gan đến cái mức nào đó thôi, rồi đành thở dài chịu thua vậy. Mua hơn 100 ngàn, bán có 65, 62 ngàn, lỗ non nửa. Đã bảo giời tính mà, ông giời không cùng phe với mình làm sao không thua.

Sau lần thua lỗ ấy, lỗ non chục triệu chứ đâu có ít, tôi lại khăn gói ra Quảng Ninh gánh than, được thêm đồng nào hay đồng ấy. Ông tính, một buổi gánh ba chuyến than, gánh từ 70 cân trở lên, chạy một đoạn đường ba bốn cây số, một ngày trừ ăn uống rồi cũng giắt lưng được ba chục ngàn, ấy là đã phải trả tiền bãi mất năm ngàn. Một năm gánh than, ăn đường ngủ chợ, về đến nhà đến vợ con cũng không nhận ra nhưng trả xong nợ. Coi như mất hai năm không thêm đồng nào, mọi sự chi tiêu đều trông vào hạt thóc. Mất toi hai năm mà tuổi đã trên năm mươi rồi, thế là lại gắt, chỉ dám gắt với vợ với con, tức ông giời chưa chịu buông tha mình, hờn dỗi với giời mà gắt.[…]

(Trích “Giận ông giời”, Nguyễn Khải, https://nhandan.vn/gian-ong-gioi-truyen-ngan-cua-nguyen-khai-post408195.html).

Bài làm Phân tích nhân vật Quải trong đoạn trích Giận Ông Giời 

1. Mở bài

• Giới thiệu tác giả, tác phẩm Giận Ông Giời.

• Khái quát nhân vật Quải: một người nông dân nghèo khổ, lương thiện, nhưng cuộc đời lại chịu nhiều bất công, trở thành hình tượng phản ánh số phận con người trong xã hội cũ.

Trong văn học hiện thực phê phán, hình tượng người nông dân nghèo luôn được khắc họa với nhiều sắc thái vừa chân thực vừa xúc động. Đoạn trích Giận Ông Giời đã đem đến cho người đọc nhân vật ông Quải, đại diện cho tầng lớp nhân dân khốn khó. Với cuộc sống lam lũ, bế tắc và nỗi niềm bất mãn trước số phận, nhân vật Quải không chỉ phản ánh sự nghèo khó cùng cực của người nông dân trong xã hội cũ mà còn khơi gợi nỗi thương cảm, đồng thời gửi gắm tiếng nói nhân đạo sâu sắc của tác giả.

2. Thân bài

a. Hoàn cảnh, số phận của Quải

• Xuất thân nghèo khó, làm lụng vất vả nhưng cuộc sống vẫn luôn túng quẫn.

• Luôn phải đối mặt với sự thiếu thốn: cơm ăn không đủ, áo mặc chẳng lành.

• Hình ảnh Quải hiện lên như đại diện cho lớp người nông dân lam lũ, chịu nhiều bất hạnh.

b. Tính cách, phẩm chất của Quải

• Lương thiện, hiền lành: chăm chỉ làm ăn, không làm điều xấu xa.

• Chất phác, thật thà: bộc lộ qua lời ăn tiếng nói, cách suy nghĩ đơn sơ nhưng chân thành.

• Nhẫn nhục, cam chịu: chấp nhận cảnh khổ cực, không phản kháng mạnh mẽ với xã hội bất công.

• Giàu tình thương: thương vợ, thương con, khát khao một cuộc sống đủ đầy, hạnh phúc cho gia đình.

c. Tâm trạng, nỗi niềm của Quải trong đoạn trích

• Uất ức, bất mãn trước số phận: “giận ông Giời” vì nghèo đói, bất công cứ đeo bám.

• Nỗi giận ấy không dữ dội mà pha chút ngậm ngùi, bất lực – phản ánh tâm trạng chung của người dân nghèo.

• Thể hiện ước mong được đổi thay, được sống một cuộc đời tốt đẹp hơn.

d. Ý nghĩa hình tượng Quải

• Quải là bức chân dung tiêu biểu cho người nông dân nghèo khổ trước Cách mạng: hiền lành, chịu thương chịu khó nhưng luôn bị dồn ép vào cảnh bế tắc.

• Thông qua nhân vật, tác giả bày tỏ sự cảm thông sâu sắc với thân phận con người bé nhỏ, đồng thời phê phán xã hội cũ tàn nhẫn, bất công.

• Gợi cho người đọc suy ngẫm về giá trị nhân đạo, về khát vọng sống và quyền mưu cầu hạnh phúc chính đáng của mỗi người.

3. Kết bài

• Khẳng định lại: Nhân vật Quải là hình tượng giàu giá trị hiện thực và nhân đạo.

• Qua nhân vật, tác giả không chỉ tái hiện số phận người nông dân nghèo mà còn gửi gắm niềm tin vào sự thay đổi, vào quyền được sống hạnh phúc của con người.

Có thể nói, nhân vật ông Quải trong Giận Ông Giời đã để lại trong lòng người đọc ấn tượng sâu sắc. Ở nhân vật này, ta bắt gặp cả sự hiền lành, chất phác của người nông dân, lẫn những nỗi niềm uất ức, bất lực trước cuộc đời cơ cực. Qua nhân vật ông Quải, tác giả đã khẳng định giá trị nhân phẩm của con người lao động, đồng thời phê phán xã hội bất công đã đẩy họ vào cảnh khổ đau. Nhân vật ông Quải không chỉ là tiếng lòng của một cá nhân mà còn là đại diện cho số phận của cả một tầng lớp, khiến người đọc thêm trân trọng giá trị nhân đạo trong văn chương.