Phân tích bài thơ Bốn mùa mơ ước của Nguyễn Lãm Thắng

Đề bài: Anh/ chị hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) phân tích bài thơ Bốn mùa mơ ước của Nguyễn Lãm Thắng.

BỐN MÙA MƠ ƯỚC

(Nguyễn Lãm Thắng)

Em mơ mình là cánh én
Gọi nắng xuân về muôn nơi
Trong veo nỗi niềm thương mến
Hoà trong rộn rã tiếng cười.

Em mơ mình là cơn gió
Giữa ngày nắng hạ nồng oi
Cùng mây bay đi đây đó
Đem mưa dịu mát muôn nơi.

Em mơ là vầng trăng tỏ
Lung linh giữa trời thu xanh
Vui cùng những ngôi sao nhỏ
Như ngàn đôi mắt long lanh.

Em mơ mình là ngọn lửa
Xua tan giá lạnh mùa đông
Đàn chim vui bay về tổ
Bữa cơm chiều quê ấm nồng…

Yêu từng dặm dài đất nước
Em mơ về con đường xa
Bốn mùa còn bao mơ ước
Ở phía chân trời bao la.

(Nguyễn Lãm Thắng, Giấc mơ buổi sáng, NXB Văn học, 2/2017)

Bài làm Phân tích bài thơ Bốn mùa mơ ước của Nguyễn Lãm Thắng

I. Mở bài:

– Giới thiệu khái quát về nhà thơ Nguyễn Lãm Thắng – một tác giả có phong cách nhẹ nhàng, trong trẻo, giàu chất mơ mộng và nhân văn.

– Dẫn vào bài thơ “Bốn mùa mơ ước” – một tác phẩm ngắn gọn nhưng giàu hình ảnh, cảm xúc, thể hiện những ước mơ trong sáng, cao đẹp của nhân vật trữ tình qua hình ảnh bốn mùa.

– Nêu vấn đề nghị luận: Phân tích bài thơ để làm rõ ý nghĩa của những ước mơ và vẻ đẹp tâm hồn của nhân vật trữ tình.

Trong nền thơ ca Việt Nam hiện đại, nhiều thi phẩm tuy giản dị về ngôn từ nhưng lại chứa đựng những rung cảm tinh tế và những suy tư sâu sắc về cuộc sống. Tác phẩm“Bốn mùa mơ ước” của Nguyễn Lãm Thắng là một trong những bài thơ để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng người đọc. Bằng giọng điệu nhẹ nhàng, trong trẻo và hình ảnh giàu sức gợi, nhà thơ đã gửi gắm những ước mơ bình dị mà cao đẹp của con người trong bốn mùa của năm, bốn mùa của cuộc đời. Từ đó, bài thơ khơi dậy trong lòng người đọc niềm tin, tình yêu và khát vọng hướng đến những giá trị sống nhân văn, tốt đẹp.

II. Thân bài:

a. Khái quát nội dung và nghệ thuật của bài thơ

– Bài thơ viết theo thể 4 chữ, giọng điệu nhẹ nhàng, trong sáng, giàu hình ảnh gợi cảm.

– Cấu trúc chặt chẽ theo bốn mùa – xuân, hạ, thu, đông tương ứng với các mơ ước hướng về cái đẹp, sự sống, niềm vui và hơi ấm tình người.

b. Phân tích cụ thể từng khổ thơ để làm rõ các mơ ước

– Mơ ước trong mùa xuân:

+ Nhân vật trữ tình mơ mình là cánh én, biểu tượng của mùa xuân, của hy vọng và sự sống.

+ Hình ảnh “gọi nắng xuân về”, “nỗi niềm thương mến”, “rộn rã tiếng cười” thể hiện ước mơ đem lại niềm vui, sự sống tươi mới, khơi dậy yêu thương.

→ Một tâm hồn biết lan tỏa hạnh phúc, mang mùa xuân đến cho đời.

– Mơ ước trong mùa hạ:

+ Mơ thành cơn gió giữa cái nóng oi nồng, muốn đem lại sự dịu mát, thoải mái cho mọi người.

+ “Cùng mây bay đi đây đó” thể hiện khát vọng tự do, phóng khoáng.

→ Ước mơ hướng tới sự sẻ chia, làm dịu đi những vất vả của cuộc sống.

– Mơ ước trong mùa thu:

+ Nhân vật hóa thân thành vầng trăng tỏ giữa trời thu, biểu tượng của vẻ đẹp thanh khiết, lặng lẽ tỏa sáng.

+ Cùng “ngôi sao nhỏ”, như “ngàn đôi mắt long lanh” → gợi cảm giác bình yên, gắn bó, niềm vui nhỏ bé mà ý nghĩa.

→ Mơ ước sống chan hòa, vui vẻ, góp phần làm đẹp cuộc đời bằng ánh sáng nhẹ nhàng của mình.

– Mơ ước trong mùa đông:

– Là ngọn lửa giữa giá lạnh xua tan buốt giá, sưởi ấm lòng người.

Gắn với hình ảnh “bữa cơm chiều quê ấm nồng” → ước mơ vun đắp yêu thương, giữ gìn mái ấm, gia đình.

→ Một khát vọng gần gũi, đậm chất nhân văn.

– Khổ thơ cuối – tổng kết và mở rộng mơ ước

+ “Yêu từng dặm dài đất nước / Em mơ về con đường xa” → mơ ước vượt khỏi không gian cá nhân, hướng tới quê hương, đất nước.

+ “Bốn mùa còn bao mơ ước / Ở phía chân trời bao la” → khẳng định mơ ước là vô tận, không ngừng lớn dậy cùng hành trình sống và trưởng thành.

→ Một khát vọng sống tích cực, dấn thân, góp phần làm đẹp cho cuộc đời và đất nước.

d. Đánh giá nghệ thuật

– Thể thơ bốn chữ ngắn gọn, gần gũi với thiếu nhi nhưng hàm chứa chiều sâu cảm xúc.

– Sử dụng hình ảnh tự nhiên, thân thuộc và có tính biểu tượng cao.

– Giọng thơ trong sáng, nhẹ nhàng, gieo vào lòng người đọc cảm giác dịu dàng và hi vọng.

III. Kết bài:

– Khẳng định lại giá trị nội dung: “Bốn mùa mơ ước” là bài thơ ngợi ca vẻ đẹp của những giấc mơ trong sáng, vị tha, của một tâm hồn biết yêu thương và khao khát cống hiến.

– Mở rộng: Trong cuộc sống hôm nay, mỗi người, đặc biệt là thế hệ trẻ, càng cần nuôi dưỡng những “ước mơ bốn mùa” – ước mơ sống đẹp, sống ý nghĩa và có ích cho cộng đồng, đất nước.

Bài thơ “Bốn mùa mơ ước” của Nguyễn Lãm Thắng là một khúc thơ trong trẻo, chan chứa tinh thần nhân văn và niềm tin vào cái đẹp của con người. Với những hình ảnh giản dị mà giàu biểu tượng, nhà thơ đã ca ngợi những ước mơ nhỏ bé nhưng mang ý nghĩa lớn lao, ước mơ được sống có ích, được lan tỏa yêu thương và góp phần làm cho cuộc đời trở nên tươi sáng hơn. Bài thơ không chỉ là bản hòa ca của bốn mùa thiên nhiên, mà còn là bốn mùa tâm hồn, nơi con người tìm thấy ý nghĩa đích thực của sự sống và cống hiến.