Đề bài: Hãy viết một bài văn nghị luận khoảng 500 chữ trình bày cảm nhận của anh/chị về bài thơ Ba mét cách mặt đường:
Ba mét cách mặt đường
(Nguyễn Hoàng Sơn)[1]
Ba mét cách mặt đường
Vòm cây ngang cửa sổ
Thế giới riêng của gió
Vũ trụ của loài chim
Và mùa thu đến ở
Đợi mắt người trông lên…
Người đương ngồi trên xe
Mải nhìn đèn xanh đỏ
Người đương chen với người
Văng tục và cau có
Chẳng nghe lời của gió
Đâu biết gì cánh chim
Và mùa thu lần lữa
Vẫn đợi người trông lên…
Em vội gì thế em
Tìm gì mà hăm hở?
Cả một mùa thu vàng
Cho không nơi cửa sổ
Mà em chẳng đoái hoài
Mà em thường bỏ lỡ
Và ngày thu tàn úa
Rơi buồn theo vết xe…
(Dẫn theo “Đi giữa miền thơ”, Vũ Nho, NXB Văn hóa thông tin HN, 2001, T312)
Chú thích: [1] Nguyễn Hoàng Sơn sinh ngày 5/2/1949 tại Sóc Sơn, Hà Nội, là Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam. Ông được biết đến với nhiều thể loại: thơ, truyện, kịch thơ, phê bình – tiểu luận. Giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam các năm 1990, 1993, Tặng thưởng Hội Nhà văn 2001, Bông sen bạc Liên hoan phim Việt Nam, Giải thưởng Hội Điện ảnh Việt Nam. Hiện ông làm việc tại báo Tiền phong.

Bài làm Cảm nhận của anh/chị về bài thơ Ba mét cách mặt đường
1. Mở bài
-
Giới thiệu khái quát về tác giả Nguyễn Hoàng Sơn và bài thơ Ba mét cách mặt đường.
-
Nêu vấn đề nghị luận: Bài thơ gợi mở những suy ngẫm sâu sắc về nhịp sống hiện đại gấp gáp, từ đó nhắc nhở con người biết dừng lại để cảm nhận vẻ đẹp bình dị, trong trẻo của thiên nhiên và cuộc đời.
Giữa nhịp sống đô thị hối hả, nơi con người mải miết chạy theo những đèn xanh đỏ, những bon chen chật chội, khiến ta bỏ quên những điều tưởng chừng giản dị nhưng lại vô cùng quý giá xung quanh mình. Bài thơ Ba mét cách mặt đường của nhà thơ Nguyễn Hoàng Sơn như một nốt lặng êm dịu, nhắc nhở ta về vẻ đẹp của thiên nhiên và khát vọng con người được sống chậm lại, mở lòng để cảm nhận. Bằng ngôn từ tinh tế và cảm xúc chân thành, tác giả đã gieo vào lòng người đọc một triết lí nhẹ nhàng mà sâu xa: biết trân trọng những giá trị bình dị mới có thể tìm thấy hạnh phúc đích thực.
2. Thân bài:
* Giới thiệu khái quát về tác giả, tác phẩm.
– Nguyễn Hoàng Sơn sinh ngày 5/2/1949 tại Sóc Sơn, Hà Nội, là Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam. Ông được biết đến với nhiều thể loại: thơ, truyện, kịch thơ, phê bình – tiểu luận.
– Bài thơ “Ba mét cách mặt đường” của Nguyễn Hoàng Sơn là một tác phẩm sâu sắc về cuộc sống, con người và thiên nhiên. Nhà thơ đã khắc họa một mùa thu đầy vẻ đẹp thơ mộng, nhưng cũng đầy tiếc nuối khi con người, trong nhịp sống vội vã, dường như bỏ qua những vẻ đẹp bình dị nhưng vô cùng quý giá. Bài thơ thể hiện sự đắm say với cảnh sắc thiên nhiên, đồng thời cũng là một lời nhắc nhở về việc trân trọng những điều tuyệt vời mà chúng ta có thể đã bỏ lỡ trong cuộc sống hối hả.
* Phân tích vẻ đẹp nội dung và nghệ thuật của bài thơ.
– Nội dung:
+ Vẻ thơ mộng, hữu tình của cảnh thiên nhiên mùa thu: cả một mùa thu vàng, ngay trong vòm cây ngang khung cửa sổ, với lời của gió, vũ trụ của loài chim; mùa thu đợi, lần lữa đợi người trông lên, tàn úa rơi buồn theo vết xe khi bị người hờ hững….
+ Nhịp sống phố phường hối hả và sự dửng dưng, vô tình khiến con người bỏ lỡ những vẻ đẹp của mùa thu, cũng giống như bỏ lỡ nhiều điều tuyệt diệu, bình dị trong cuộc đời: Người ngồi trên xe, chen với người, mải nhìn đèn xanh đỏ, văng tục, cau có, vội vã, hăm hở kiếm tìm (để thỏa mãn những nhu cầu khác nhau), mà chẳng đoái hoài, bỏ lỡ cả mùa thu…
+ Bài thơ thể hiện niềm đắm say trước cảnh sắc thiên nhiên và sự tiếc nuối của nhà thơ trước cách ứng xử của con người.
+ Lời nhắc nhở, thức tỉnh (khổ 3)
-
Câu hỏi tu từ: “Em vội gì thế em? Tìm gì mà hăm hở?”
-
Thông điệp: Đừng mải miết chạy theo guồng quay gấp gáp, bởi “cả một mùa thu vàng cho không nơi cửa sổ”.
-
Hình ảnh “ngày thu tàn úa rơi buồn theo vết xe”: gợi sự nuối tiếc, mất mát khi con người bỏ lỡ vẻ đẹp quý giá quanh mình.
– Nghệ thuật:
-
Thể thơ tự do, ngôn ngữ giản dị mà giàu sức gợi.
-
Cấu trúc đối lập (thiên nhiên – đời sống đô thị; tĩnh lặng – ồn ã).
-
Giọng điệu tha thiết, khi nhẹ nhàng gợi nhắc, khi như lời nhắn nhủ trực tiếp.
-
Hình ảnh thơ gần gũi, mang tính biểu tượng (gió, cánh chim, mùa thu…).
* Đánh giá:
-
Bài thơ nhắc nhở mỗi người biết trân trọng và lắng nghe thiên nhiên, đừng quá mải miết trong cuộc sống mà bỏ quên những giá trị giản dị.
-
Sống chậm lại, mở lòng để cảm nhận vẻ đẹp quanh ta, từ đó nuôi dưỡng tâm hồn trong sáng và nhân văn hơn.
3. Kết bài:
-
Khẳng định giá trị của bài thơ: Ba mét cách mặt đường không chỉ vẽ nên một bức tranh thiên nhiên đẹp mà còn mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thức tỉnh con người hiện đại.
-
Liên hệ: Mỗi người hôm nay cần học cách cân bằng giữa guồng quay hối hả và việc lắng nghe, tận hưởng vẻ đẹp của cuộc sống.
Tác phẩm Ba mét cách mặt đường không chỉ là một bài thơ về mùa thu, về cánh chim, về gió… mà còn là lời nhắn nhủ tha thiết gửi đến mỗi người: hãy dừng lại đôi chút trong guồng quay tất bật để lắng nghe thiên nhiên thì thầm, để thấy cuộc sống quanh ta vốn đã đẹp đẽ đến nhường nào. Tác phẩm của Nguyễn Hoàng Sơn vì thế trở thành một lời thức tỉnh dịu dàng, nhắc con người hiện đại biết cân bằng giữa mưu sinh và tận hưởng, giữa ồn ào phố thị và khoảng lặng của tâm hồn. Và trong từng trang thơ ấy, ta bắt gặp chính mình – đôi khi đã bỏ lỡ, nhưng vẫn còn kịp để quay về với những điều giản dị mà bền lâu.
